
วงศ์ (Family): ANATIDAEลักษณะ เป็นเป็ดป่าขนาดใหญ่ ลำตัวยาวประมาณ 76 เซ็นติเมตร จะงอยปากมีสีดำ แถบปีกบนมีสีบรอนซ์สะดุดตา ตัวผู้มีส่วนหลังสีดำเหลือบสีเขียวแกมฟ้าและม่วง ส่วนหัวและลำคอสีขาว มีจุดประสีดำ มีแถบสีดำรอบด้านหลังคอพาดลงไปจนถึงด้านข้างของส่วนอกและที่ใกล้หาง ขณะบินจะสังเกตเห็นแผ่นหลังส่วนล่างสีออกเทาชัดเจน ในช่วงฤดูผสมพันธุ์ตัวผู้จะมีปุ่มเนื้อที่โคนจะงอยปากด้านบนขยายใหญ่ขึ้นมาก เป็ดตัวเมียจะมีขนาดเล็กกว่าและสีทึมกว่าตัวผู้ และไม่มีแถบสีดำสองแถบที่คอและที่ใกล้หางเหมือนตัวผู้ ลูกเป็ดที่อายุน้อยลำตัวจะไม่ค่อยมีสีเหลือบ และบริเวณที่เป็นสีขาวจะมีสีคล้ำ
ชื่อพื้นเมือง (Local Name): เป็ดหงส์
ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific Name): Sarkidiornis melanotos (Pennant, 1769)
อุปนิสัย ปกติจะอยู่เป็นกลุ่มครอบครัวละ 4 - 10 ตัว หากินโดยการไซ้ยอดอ่อน หัว และเมล็ดของพืชน้ำ เมล็ดข้าว และแมลงน้ำ บางครั้งพบกินกบ เขียด และปลาด้วย เป็ดชนิดนี้เดินและเกาะกิ่งไม้ได้ดีโดยใช้เล็บที่แหลมและแข็งแรงจับเกาะ ฤดูผสมพันธุ์อยู่ในราวเดือนกรกฎาคมจนถึงกันยายน วางใช่ครั้งละ 7 - 15 ฟอง ใข่มีสีครีมจางๆ
ที่อยู่อาศัย ชอบอาศัยอยู่ตามแหล่งน้ำที่มีพืชปกคลุม ทำรังในโพรงของต้นไม้ที่ขึ้นอยู่ใกล้น้ำ ในประเทศอินเดียมีรายงานพบทำรังในรังเก่าของนกจำพวกแร้ง ในช่องโพรงตามกำแพงป้อมเก่าๆ และบนหน้าผาดิน
เขตแพร่กระจาย มีเขตแพร่กระจายตั้งแต่ปากีสถาน อินเดีย ศรีลังกา บังคลาเทศ ไปทางตะวันออกผ่านแคว้นอัสสัม พม่า ลงมาทางจีนด้านตะวันตกเฉียงใต้ และเอเซียตะวันออกเฉียงใต้ นอกจากนี้ยังพบในทวีปอาฟริกาด้วย
สถานภาพ พบน้อยมาก ในปี พ.ศ.2529 มีรายงานพบจำนวน 10 ตัวที่เขตห้ามล่าสัตว์ป่าบริเวณอ่างเก็บน้ำ สนามบินบุรีรัมย์ และปี พ.ศ.2531 มีรายงานพบ 1 ตัว ที่บึงบรเพ็ด จังหวัดนครสวรรค์
สาเหตุของการใกล้สูญพันธุ์การเปลี่ยนแปลงสภาพสิ่งแวดล้อมบริเวณหนองน้ำและบึงธรรมชาติไปเป็นพื้นที่ทำการเกษตรในอดีต และการตัดฟันไม้ใหญ่ลงเป็นจำนวนมาก ทำให้เป็ดหงส์ต้องสูญเสียแหล่งที่อยู่อาศัยและแหล่งหากินไปอย่างมากมาย เป็ดหงส์จึงไม่ทำรังและวางใข่ในประเทศไทยอีกต่อไป รวมทั้งการถูกล่าอย่างหนักเพื่อเอามาทำเป็นอาหาร ทำให้จำนวนเป็ดหงส์
ลดลงอย่างรวดเร็ว ปัจจุบันจึงเหลือแต่เป็ดหงส์ที่บินเข้ามาหากินในฤดูหนาวตามบริเวณหนองน้ำขนาดใหญ่บางแห่งเท่านั้น

|
|
|